Κοιμήθηκες αρκετά. Γιατί ξυπνάς ακόμα κουρασμένος;
- Lydia Tsitsipa
- πριν από 6 ημέρες
- διαβάστηκε 3 λεπτά
Δεν υπάρχει μεγαλύτερη απογοήτευση από το να έχεις κοιμηθεί αρκετές ώρες και να αισθάνεσαι σαν να μη κοιμήθηκες καθόλου.
Να μετράς πόσες φορές ξύπνησες κατά τη διάρκεια της νύχτας και να κοιτάς το ρολόι. Οι ώρες ύπνου να λιγοστεύουν και οι σκέψεις να οργιάζουν.
Σε λίγο θα πρέπει να σηκωθείς.
Να ετοιμαστείς.
Να πιεις καφέ.
Να λειτουργήσεις.
Παρόλα αυτά είναι σαν να μη κοιμήθηκες. Χρειάζεσαι σχεδόν μία ώρα για να νιώσεις ότι ο εγκέφαλός σου αρχίζει να αποδεσμεύεται από τον ύπνο. Εκείνον τον ύπνο του οποίου ο σκοπός δεν είναι απλώς να περάσουν οι ώρες, αλλά πρωτίστως να σε επαναφέρει από όλα όσα έχουν προηγηθεί.
Να αποσυρθείς, να ανασυνταχθείς και να ξεκουραστείς.
Αν κοιμήθηκες αρκετά όμως, γιατί νιώθεις ακόμα κούραση;
Γιατί θεωρείς αυτονόητο ότι με τη πρωινή έγερση θα πρέπει να παλέψεις με τον εαυτό σου προτού μπορέσεις να είσαι ενεργός και να παρίστασαι;
Ίσως το ερώτημα δεν είναι μόνο το πόσο κοιμήθηκες.
Μετράμε ώρες. Μετράμε ξεκούραση;
Έχουμε μάθει να ποσοτικοποιούμε τα πάντα, μέχρι και τον ύπνο.
Οκτώ ώρες.
Επτά ώρες.
Έξι.
Πέντε.
Καθόλου.
«Κοιμήθηκα λιγότερο από όσο θα έπρεπε. Παρόλα αυτά ήταν περισσότερες ώρες από όσες συνηθίζω.»
«Το βράδυ ξύπνησα μόνο δύο φορές και μετά με πήρε πιο εύκολα ξανά ο ύπνος.»
'Εχουμε μάθει να αντιλαμβανόμαστε τη ξεκούραση ως κάτι το οποίο προκύπτει από την αξιολόγηση αυτής ακριβώς της ποσοτικοποίησης. Ειδάλλως, σχεδόν δεν υφίσταται. Αν ο αριθμός των ωρών ύπνου συνάδει με αυτόν που νοείται ως επαρκής, τότε δεν έχει σημασία αν νιώθουμε όντως ξύπνιοι. Αρκεί που ξυπνήσαμε.
Ποσότητα ή νευρική αποκατάσταση;
Μήπως το πρόβλημα δεν είναι μόνο η διάρκεια του ύπνου, αλλά η ποιότητα της νευρικής αποκατάστασης;
Όταν ο ύπνος αποτελεί άλλη μία διεκπεραίωση, τότε η χρονική του ολοκλήρωση δεν συνεπάγεται και την λειτουργική του πραγμάτωση. Μπορεί τα μάτια να έκλεισαν, ο ήχος να έπαψε, η συνειδητή επαφή να σταμάτησε και οι ώρες να πέρασαν, αλλά το σύστημα το οποίο παρέμενε σε εγρήγορση να μην είχε αποσυρθεί πραγματικά.
Και κάπως έτσι, το πρωί δεν μοιάζει με επιστροφή, αλλά με συνέχεια. Συνέχεια αυτής ακριβώς της προηγούμενης έντασης, της σκέψης που προηγήθηκε, της πρότερης υπερδιέγερσης.
Ξεκίνησε μία νέα μέρα ή συνεχίζεται αυτούσια η διεργασία που απλώς διεκόπη για λίγο;
Ο ύπνος δεν είναι απουσία. Είναι διεργασία.
Ο ύπνος δεν είναι απλώς απουσία συνείδησης. Δεν είναι χρονικό διάστημα κατά το οποίο δεν έχουμε μνήμη. Είναι μία ενεργή διαδικασία ρύθμισης, αποφόρτισης και επαναφοράς.
Όταν αυτή η διαδικασία δεν τυγχάνει επαρκούς ολοκλήρωσης, τότε μπορεί το πρωί να είμαστε μεν με τα μάτια ανοιχτά, αλλά με ένα σύστημα το οποίο δεν έχει ακόμα επανακάμψει.
"Δεν έχω συνέλθει"
Για αυτό κάποιες φορές δεν λέμε "νυστάζω". Λέμε "δεν έχω συνέλθει".
Αυτό δεν εμπεριέχει αμιγώς την ανάγκη για ύπνο, αλλά μία αίσθηση ότι δεν έχεις επιστρέψει πλήρως σε εκείνη τη κατάσταση που σε καθιστά παρόντα.
Όταν αυτό υφίσταται ως μία κατάσταση συστηματική, τότε ίσως χρήζει παρατήρησης. Μίας παρατήρησης της οποίας η χρησιμότητα δεν έγκειται στην απόδοση κάποιου νοήματος ή ονομασίας αυτής καθαυτής της κατάστασης, αλλά στην αποδόμηση αυτού του οποίου θεωρούμε αυτονόητο.
Όταν η κούραση γίνεται ρουτίνα
Είναι σχεδόν αυτονόητη η παραδοχή ότι το πρωί χρειαζόμαστε χρόνο. Ο καφές δεν είναι απλώς συνήθεια, αλλά σχεδόν προϋπόθεση εκκίνησης. Το πρώτο μέρος της ημέρας οριακά δεν μας ανήκει, αλλά απαιτεί από εμάς προσπάθεια, κόστος, δράση.
Και κάπως έτσι, παύει να μας προβληματίζει το ότι ξυπνάμε κουρασμένοι. Είμαστε εξαντλημένοι πριν καν ξεκινήσουμε, αλλά αυτό παύει να νοείται ως πληροφορία. Εντάσσεται στη ρουτίνα. Σε μία αυταπόδεικτη, μη αμφισβητήσιμη καθημερινότητα.
Και όμως. Εκεί ακριβώς εντοπίζεται η πληροφορία. Όχι στο ότι ξυπνήσαμε. Αλλά στο πώς ξυπνήσαμε.
Από την αίσθηση στην καταγραφή
Πριν επιχειρήσουμε να αλλάξουμε οτιδήποτε, η παρατήρηση είναι καίριας σημασίας. Ως εκ τούτου, για να προσδοθεί ερμηνευτική αξία στο παρατηρηθέν, χρειάζεται πρωτίστως η καταγραφή του.
Σε αυτό το σημείο, η υποκειμενική αίσθηση χρειάζεται να αποκτήσει έρεισμα στα δεδομένα.
Τι καταγράφει το qEEG Brain Mapping
Το qEEG Brain Mapping δεν απαντά στο ερώτημα "πόσες ώρες κοιμήθηκες;"
Καθιστά όμως εφικτό να δούμε πώς αποτυπώνεται η εγκεφαλική λειτουργία και αν υπάρχουν μοτίβα τα οποία μπορεί να σχετίζονται με δυσκολία αυτορρύθμισης, υπερδιέγερση ή μειωμένη λειτουργική αποκατάσταση.
Καταγράφουμε για να κατανοήσουμε. Όταν υπάρχει καταγραφή, τότε η εκπαίδευση δεν βασίζεται σε υποθέσεις, αλλά στον τρόπο λειτουργίας του εκάστοτε νευρικού συστήματος.
Στο Athens Neurotraining Center, η Νευροανάδραση EEG σχεδιάζεται με βάση τα δεδομένα του qEEG Brain Mapping, προκειμένου η εκπαίδευση να ανταποκρίνεται στη συγκεκριμένη λειτουργία που έχει προηγουμένως καταγραφεί.
Ο ύπνος δεν ολοκληρώνεται με το άνοιγμα των ματιών
Γιατί ίσως το ζητούμενο δεν είναι να κοιμηθούμε περισσότερο, αλλά να παριστάμεθα ουσιαστικά στην ημέρα που ξεκινά.
Ο ύπνος δεν ολοκληρώνεται με το άνοιγμα των ματιών. Ολοκληρώνεται όταν η επιστροφή στην ημερήσια λειτουργία δεν είναι ήδη κοστοβόρα.
Καταγράφουμε για να κατανοήσουμε
qEEG Brain Mapping και Νευροανάδραση EEG στο Athens Neurotraining Center
Λυδία Τσιτσιπά
BSc (Hons) Psychology
Συνιδρύτρια, Athens Neurotraining Center
Το παρόν άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί ιατρική συμβουλή ή διάγνωση. Η Νευροανάδραση EEG δεν υποκαθιστά ιατρική ή ψυχολογική αξιολόγηση και φροντίδα.